دوشنبه , ۲۰ آذر ۱۳۹۶
سرخط خبرها
خانه » روانشناسی کودک » عقده مادر چیست

عقده مادر چیست

ra4-4036

اگر جوانانی را دیده اید که قدرت تصمیم گیری ندارند بدون اجازه مادر خود نمی توانند رشته، شغل، همسر و… انتخاب کنند و از خود هیچ کنشی بروز نمی دهند؛ فردی که به دلیل تنبلی، نمی تواند تحصیلات خود را به مدارج عالی ببرد و حتی حضور در کلاس برایش سخت است و نهایتا به ترک تحصیل فکر می کند وهمچنین فردی که حتی صبح نمی تواند از خواب بیدار شود و به سر کار خود رود؛ مردی که نمی تواند تصمیم درستی برای انتخاب همسر خود بگیرد؛ زنی که نمی تواند تنبلی را رها کند و مسئولیت های خانوادگی و همسری را اداکند؛ سربازی که نیمه کاره خدمت سربازی خود را رها می کند یا دانشجوی پزشکی ای که طرح خود را نیمه کاره رها می کند و مدرک نمی گیرد؛ همه نمونه ای از افرادی هستند که به عقده مادر به تنبلی یا میل به انفعال مبتلا هستند .

ra4-4039

عقده مادر یعنی چه ؟

میل به انفعال در یک فرد را عقده مادر گویند. زمانی که فرد ترجیح می دهد کاری انجام ندهد یا انجام آن را به زمان نامعلومی موکول کند. این تعریف، ساده ترین و ابتدایی ترین تعریف در مورد عقده مادر است. عقده مادر رابطه ی نزدیکی با تنبلی دارد و به این علت عقده مادر خوانده می شود که در تعریف روانشناسی عقده تحلیلی از ساختار و شیوه ای از ساخت تمامی اجزای روان شخص است و این عقده از دو بخش هسته عقده و پوسته عقده تشکیل می شود .

هسته عقده در ناخودآگاه جمعی شکل می گیرد و پوسته عقده در ناخودآگاه شخصی، هسته عقده بنا به هر دلیلی قابل شکل گیری است و پوسته عقده به مرور زمان، بنابر جنس و محتوای هسته، به دور هسته ایجاد پوسته می کند. هرقدر که با مسائلی بیشتری در ارتباط با هسته عقده در ارتباط باشیم، پوسته بیشتری به دور هسته شکل می گیرد.

مثال: فردی در دوره کودکی مورد سوءاستفاده جنسی واقع می شود در این وضعیت هسته عقده اش شکل می گیرد؛ عقده حساسیت نسبت به امور جنسی.

فرد در گذران عمر خود از کودکی به بزرگ سالی، با هر موردی که مربوط به مسائل جنسی باشد، به صورت واکنشی و تکانه ای و هیجانی برخورد خواهدکرد و پوسته هسته خود را ضخیم و ضخیم تر می کند. در بزرگ سالی، زمانی که فرد نیاز به مبادرت عمل جنسی به عنوان رفتار صحیح جنسی پیدا می کند، دچار تنش می شود و از موضوع سر باز می زند یا با موضوع به صورت تابو برخورد میک ند.

به این صورت که در حالت عادی و معمولی، ساحت روان انسان در فرماندهی من یا ایگو به سر می برد اما زمانی که عقده شروع به واکنش می کند، «من» فرماندهی خود را از دست می دهد و عقده در مرکز فرماندهی روان قرار می گیرد. مثل فردی که به دلیل هسته شکل گرفته از عقده در ارتباط با ابژه جنسی در دوره کودکی، در دوره بزرگ سالی محوریت انتخاب و عملکرد خود را بر پایه امور جنسی قرار می دهد و صرفا در ارتباط با این مسائل صحبت می کند و در پی رسیدن به رابطه جنسی صرف در یک رابطه عاطفی است.

اما درمورد کلمه مادر که در این واژه بکار رفته است .
با شنیدن واژه مادر اولین تصویری که در ذهن ما شکل می گیرد، چهره مادر خودمان است و اولین مفهومی که شکل می گیرد، مفهوم مهربانی است.
کهن الگوی مادر، به معنی منبع لایزال تغذیه کنندگی و زایش و رشد و نمو در ناخودآگاه جمعی انسانی است. کهن الگوی مادر یک مفهوم ازلی است که از زمان پیدایش کائنات، در بن و ریشه مفاهیم کائناتی و انسانی، جایگاه ویژه ای دارد. مادر، منبع زایش، تولد، رشد و نمو، تغذیه کنندگی و باروری است. زمین، حکم مادر را دارد. و ساختار کائنات (تمامی عوالم کشف شده و نشده کیهانی و آسمانی) ساختار مادرگونه دارد، زیرا با رشد و زایش، تولد، تولد دوباره و باروری در ارتباط است. پس مفهوم مادر در ذهن بشری انسان، دارای مفاهیم مشخصی چون حمایت و آغوش است و منبع تغذیه کننده به شمار می رود.
درنتیجه عقده مادر بدین معناست که ما میل به تغذیه شدن از یک منبع تغذیه داریم و تا زمانی که این منبع تغذیه کننده وجود دارد، فرد از آن بهره مند می شود.

عقده مادر چگونه شکل می گیرد
عقده مادر از منبع تغذیه کنندگی و از هنگام تولد فرد شکل می گیرد. حتی فرد قبل از تولد خود براساس وراثت نیز دچار عقده مادر خواهدبود ؛ یعنی اگر پدر و مادر تنبلی داشته باشد، فرزند می تواند ژن تنبلی را به ارث ببرد یا اگر پدر و مادر فعال و کوشا و دارای پشتکاری  داشته باشد، باز هم ممکن است در میان اجداد و پیشینیان او، آدم های تنبلی وجود داشته باشند که این ژن بر اثر تصادف به این فرد انتقال پیدا کند. البته این یک فرضیه است و در صورت درست بودن، دلیل بر این نمی شود که فرد نتواند از عقده مادر خودش خلاصی پیدا کند. البته نوعی عقده نیز بصورت تلقینی در فرد بوجود می آید .
پس لطفا عقده مادر و دچارشدن به آن را اکتسابی قلمداد کنید. جالب است که ایرانی ها از درصد بالایی در انتقال این ژن برخوردارند .
جدا از اثر وراثتی عقده مادر، عقده مادر بستگی مستقیمی با منبع تغذیه کنندگی فرد هم دارد. اولین منبع تغذیه کنندگی فرد، مادر اوست که از دوران جنینی، این تغذیه کنندگی را در رحم خود اعمال می کند.

فرد در حالت جنینی، در حالت و شرایط عقده مادر قرار دارد و به مرور زمان و با رشد سن، هرچه از میزان تغذیه کنندگی و حمایتگری فرد کم شود، کمتر دچار عقده مادر می شود. به این ترتیب که بچه هایی که سر موقع از شیر گرفته شوند و مراحل رشدی خود را براساس توالی دست بگذرانند، زودتر به سمت استقلال شخصیتی قدم بر می دارند.

استقلال شخصیتی و هویتی، نقش به سزایی در مهار عقده مادر فرد دارد اما مثلا فردی که به جای ۲ سال، ۴ سال از شیر مادر خود تغذیه کند، به مراتب نسبت به دیگر افراد در شرایط مشابه، بیشتر درصدد ابتلای به عقده مادر است. همچنین بچه ای که از انجام مسئولیت های کوچک خود چون غذاخوردن و اجابت مزاج به وسیله خود سر باز می زند، در حال دچار شدن به عقده مادر خویش است؛ بنابرین در این شرایط، نقش والدین از جایگاه و تاثیر خاصی برخوردار خواهدبود.

ra4-4037

معمولا دسته بندی افراد را از نظر شکل گیری استقلال شخصی به سه دسته تقسیم می کنیم.

ایگو پرنتی ها (Ego Parent) من والدینی
ایگو وردی ها (Ego World) من جهان
ایگو سلفی ها (Ego Self) من روحانی

ایگو پرنت به معنای قرارگیری روان فرد در نظام حمایتی خانواده است که از تولد تا زمان استقلال فرد ادامه دارد. ایگو پرنت دورانی است که فرد تحت حمایت مادی و معنوی و تغذیه ای و رشدی خانواده قرار دارد.

این دوران نقش به سزایی در شکل گیری عقده مادر فرد دارد. اگر در این دوران، فرد به سمت حمایت های بی قید و شرط توسط خانواده در حرکت باشد و از انجام کوچک ترین تکالیف معاف، به راحتی دچار عقده مادر می شود اما اگر در این دوران، پدر و مادر فرد، افراد آگاهی باشند و حمایتگری خود را با اعتدال پیش برده و فرد را مجبور به انجام تکالیف خاص کنند، مسلما فردی از این دوره بیرون خواهدآمد و به میزان بسیار کمی در معرض انفعال قرار خواهدگرفت. گذر از مرحله ایگوپرنت به ایگوورد، بستگی بسیار مستقیمی با نحوه تربیت فرد توسط خانواده دارد. آیین ورود به ساخت جهان برای فرد، باید با شکوه خاصی توسط خانواده برگزار شود.

معمولا افراد دچار عقده مادر، در مرحله ایگوورد خود، در حال تنبلی کردن و سر به هوایی به سر می برند و هیچ نمی سازند و در مرحله ایگوسلف که خود روحانی فرد را شکل می دهد، مجبور به برآورده کردن نیازهای مادی خود می شوند و به جای پرداختن به معنویات، در حال کار کردن برای تامین معیشت خود هستند. نمونه آن را هم به وفور می توانید در اطرافیان خود ببینید که کم هم نیستند، میان سالان و کهن سالانی که هنوز در حال کار کردن به سر می برند. این ها همه از آفات عقده مادر به شمار می آیند.
این میل، کشنده ترین میل در بحث عقده مادر است و ضربات کاری این میل جبران ناپذیر خواهدبود و فرد را از پیشرفت و رشد دور می کند چون هرچه فرد به سمت موفقیت سیر می کند، در ناخودآگاه به سمت شکست سوق داده می شود و این می شود که انسان های تنبل همیشه در حال درجا زدن به سر می برند یا اینکه موفقیت های بزرگی را تجربه نمی کنند یا سرعت پیشرفت شان بسیار کم است.

امتیاز شما به این مطب
[Total: 12 Average: 2.8]

همچنین ببینید

14862931688715723818212177143142611568157

چگونه با کودکان خردسال بازی کنیم

کودکان خردسال و حتی نوزادان گاهی گریه و بی قراری می کنند و مادران می ...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


1 + = سه

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>